Gold Purchase Guide: ਸੋਨਾ ਖਰੀਦਣ ਵੇਲੇ GST ਅਤੇ Making Charges ਦਾ ਕੀ ਹੈ ਹਿਸਾਬ? ਜਾਣੋ
ਗਣਿਤ: ਯਾਦ ਰੱਖੋ ਕਿ GST ਸਿਰਫ਼ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੀਮਤ 'ਤੇ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਮੇਕਿੰਗ ਚਾਰਜਿਜ਼ 'ਤੇ ਵੀ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਜਿੰਨਾ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਹੋਵੇਗਾ, ਤੁਹਾਡਾ ਟੈਕਸ ਵੀ ਓਨਾ ਹੀ ਵਧ ਜਾਵੇਗਾ।
1. ਸੋਨੇ 'ਤੇ GST ਦੀ ਦਰ (GST on Gold Rates)
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਖਰੀਦ 'ਤੇ 3% GST ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਿਸ 'ਤੇ ਲੱਗਦਾ ਹੈ: ਇਹ ਟੈਕਸ 24K, 22K ਅਤੇ 18K ਸੋਨੇ 'ਤੇ ਇੱਕ ਸਮਾਨ ਹੈ। ਚਾਹੇ ਤੁਸੀਂ ਸਿੱਕੇ ਖਰੀਦੋ, ਬਿਸਕੁਟ ਜਾਂ ਗਹਿਣੇ, ਤੁਹਾਨੂੰ 3% ਜੀ.ਐਸ.ਟੀ. ਦੇਣਾ ਪਵੇਗਾ।
ਡਿਜੀਟਲ ਸੋਨਾ: ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ Digital Gold ਖਰੀਦਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਉੱਥੇ ਵੀ 3% GST ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਸਰਵਿਸ ਫੀਸਾਂ 'ਤੇ 18% ਟੈਕਸ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ।
2. ਮੇਕਿੰਗ ਚਾਰਜਿਜ਼ ਅਤੇ ਬਰਬਾਦੀ (Making Charges & Wastage)
ਗਹਿਣੇ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਮਿਹਨਤ ਨੂੰ Making Charges ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਖਰਚਾ ਤੁਹਾਡੇ ਬਿੱਲ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਵਧਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ:
ਦਰ: ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੀਮਤ ਦਾ 5% ਤੋਂ 25% ਤੱਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਗਣਿਤ: ਯਾਦ ਰੱਖੋ ਕਿ GST ਸਿਰਫ਼ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੀਮਤ 'ਤੇ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਮੇਕਿੰਗ ਚਾਰਜਿਜ਼ 'ਤੇ ਵੀ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਜਿੰਨਾ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਹੋਵੇਗਾ, ਤੁਹਾਡਾ ਟੈਕਸ ਵੀ ਓਨਾ ਹੀ ਵਧ ਜਾਵੇਗਾ।
3. ਗਹਿਣੇ ਖਰੀਦਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 'Smart Tips'
ਜੌਹਰੀ ਦੀ ਦੁਕਾਨ 'ਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ 5 ਗੱਲਾਂ ਪੱਲੇ ਬੰਨ੍ਹ ਲਓ:
HUID ਹਾਲਮਾਰਕਿੰਗ (Hallmark): ਹਮੇਸ਼ਾ 6-ਅੰਕਾਂ ਵਾਲੇ HUID ਨੰਬਰ ਵਾਲੇ ਗਹਿਣੇ ਹੀ ਖਰੀਦੋ। ਇਹ ਸੋਨੇ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਬੂਤ ਹੈ।
ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਬਿੱਲ (Tax Invoice): ਬਿਨਾਂ ਬਿੱਲ ਦੇ ਸੋਨਾ ਕਦੇ ਨਾ ਖਰੀਦੋ। ਬਿੱਲ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੀਮਤ, ਮੇਕਿੰਗ ਚਾਰਜਿਜ਼ ਅਤੇ GST ਵੱਖ-ਵੱਖ ਲਿਖੇ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਪਛਾਣ ਪੱਤਰ (KYC): ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ 2 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਾ ਸੋਨਾ ਨਕਦ ਖਰੀਦਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਪੈਨ ਕਾਰਡ (PAN) ਜਾਂ ਆਧਾਰ ਕਾਰਡ ਦੇਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ।
ਬਾਰਗੇਨਿੰਗ (Bargaining): ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੀਮਤ ਫਿਕਸ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਮੇਕਿੰਗ ਚਾਰਜਿਜ਼ 'ਤੇ ਡਿਸਕਾਊਂਟ ਮੰਗ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਕਈ ਵਾਰ ਜੌਹਰੀ ਇਸ ਵਿੱਚ 5-10% ਦੀ ਛੋਟ ਦੇ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਬਾਇਬੈਕ ਪਾਲਿਸੀ (Buyback Policy): ਖਰੀਦਣ ਵੇਲੇ ਹੀ ਪੁੱਛੋ ਕਿ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਉਹੀ ਸੋਨਾ ਉਸੇ ਦੁਕਾਨ 'ਤੇ ਵਾਪਸ ਵੇਚਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਉਹ ਕਿੰਨੀ ਕਟੌਤੀ ਕਰਨਗੇ।