Iran ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ 'ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸੱਟ: US Air Force ਵੱਲੋਂ ਖਾਰਗ ਟਾਪੂ ਦੇ ਤੇਲ ਕੇਂਦਰ 'ਤੇ ਭਾਰੀ ਬੰਬਾਰੀ

ਤਹਿਰਾਨ/ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ: ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚਕਾਰ ਜਾਰੀ ਜੰਗ ਨੇ ਅੱਜ ਉਸ ਸਮੇਂ ਭਿਆਨਕ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ ਜਦੋਂ ਅਮਰੀਕੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ (US Air Force) ਨੇ ਈਰਾਨ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਜੀਵਨ ਰੇਖਾ ਮੰਨੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਖਾਰਗ ਟਾਪੂ (Kharg Island) ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ। ਮੰਗਲਵਾਰ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਹੋਈ ਇਸ ਭਾਰੀ ਬੰਬਾਰੀ ਨੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਨਿਰਯਾਤ ਕੇਂਦਰ (Oil Export Hub) ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਹਮਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਦੇ ਉਸ ਬਿਆਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਇਆ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ, ਪਾਵਰ ਪਲਾਂਟਾਂ ਅਤੇ ਪੁਲਾਂ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰਨ ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਧਮਕੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਖਾਰਗ ਟਾਪੂ ਦੀ ਰਣਨੀਤਕ ਅਹਿਮੀਅਤ

ਖਾਰਗ ਟਾਪੂ ਨੂੰ ਈਰਾਨੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦਾ 'ਤਾਜ ਦਾ ਗਹਿਣਾ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫ਼ਾਰਸ ਦੀ ਖਾੜੀ (Persian Gulf) ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇਹ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਟਾਪੂ ਈਰਾਨ ਲਈ ਕਿਉਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ, ਇਸ ਦੇ ਕੁਝ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਹਨ:

ਈਰਾਨ ਦੇ ਕੁੱਲ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਨਿਰਯਾਤ ਦਾ ਲਗਭਗ 90 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਹਿੱਸਾ ਇਕੱਲੇ ਇਸੇ ਟਾਪੂ ਰਾਹੀਂ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇੱਥੇ 30 ਮਿਲੀਅਨ ਬੈਰਲ ਤੇਲ ਸਟੋਰ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ 10 ਸੁਪਰਟੈਂਕਰਾਂ (Supertankers) ਨੂੰ ਲੋਡ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਟਾਪੂ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਕਮਾਈ ਨਾਲ ਹੀ ਈਰਾਨ ਦਾ ਸਰਕਾਰੀ ਬਜਟ ਅਤੇ ਫੌਜੀ ਖਰਚੇ ਚੱਲਦੇ ਹਨ। ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੀਨ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਤੇਲ ਇੱਥੋਂ ਹੀ ਸਪਲਾਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਟਰੰਪ ਦਾ ਸਖ਼ਤ ਰੁਖ਼

ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹਾਲੀਆ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਈਰਾਨ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਅਜਿਹੀ ਸੱਟ ਮਾਰਨਗੇ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਲਿਆਂਦਾ ਜਾ ਸਕੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਜੰਗੀ ਨਿਯਮਾਂ ਜਾਂ ਅਪਰਾਧਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਵਾਹ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਈਰਾਨ ਦੀ ਫੌਜੀ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦੇਣਗੇ।

ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਖਾਰਗ ਟਾਪੂ 'ਤੇ ਹੋਏ ਇਸ ਹਮਲੇ ਨਾਲ ਈਰਾਨ ਦਾ ਤੇਲ ਨਿਰਯਾਤ ਲਗਭਗ ਠੱਪ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਿਖਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਸ਼ਵ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ (Crude Oil Prices) ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਉਛਾਲ ਆਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਜਤਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।