Stomach ulcer: ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਨਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ ਭਾਰੀ; ਜਾਣੋ ਇਸ ਦੇ 5 ਮੁੱਖ ਸੰਕੇਤ
ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਜਲਣ ਅਤੇ ਦਰਦ: ਪੇਟ ਦੇ ਉੱਪਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਜਲਣ ਜਾਂ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣਾ ਅਲਸਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਲੱਛਣ ਹੈ। ਇਹ ਦਰਦ ਅਕਸਰ ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਰਹਿਣ 'ਤੇ ਜਾਂ ਰਾਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
By : Gill
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: 12 ਫਰਵਰੀ, 2026
ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਦੇ ਵਿਗੜ ਰਹੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਅਤੇ ਤਣਾਅਪੂਰਨ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਕਾਰਨ ਪੇਟ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵੱਧ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ ਪੇਟ ਦਾ ਅਲਸਰ (Peptic Ulcer)। ਅਕਸਰ ਲੋਕ ਇਸ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਸਧਾਰਨ ਗੈਸ ਜਾਂ ਐਸੀਡਿਟੀ ਸਮਝ ਕੇ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਅੱਗੇ ਜਾ ਕੇ ਜਾਨਲੇਵਾ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਪੇਟ ਦਾ ਅਲਸਰ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
ਜਦੋਂ ਪੇਟ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸੁਰੱਖਿਆਤਮਕ ਪਰਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਪਾਚਕ ਐਸਿਡ ਉਸ ਪਰਤ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉੱਥੇ ਜ਼ਖ਼ਮ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਜ਼ਖ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਅਲਸਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈਲੀਕੋਬੈਕਟਰ ਪਾਈਲੋਰੀ ਬੈਕਟੀਰੀਆ, ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਸਾਲੇਦਾਰ ਭੋਜਨ, ਸ਼ਰਾਬ, ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ ਅਤੇ ਦਰਦ ਨਿਵਾਰਕ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਰਤੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਅਲਸਰ ਦੇ 5 ਆਮ ਲੱਛਣ:
ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਜਲਣ ਅਤੇ ਦਰਦ: ਪੇਟ ਦੇ ਉੱਪਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਜਲਣ ਜਾਂ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣਾ ਅਲਸਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਲੱਛਣ ਹੈ। ਇਹ ਦਰਦ ਅਕਸਰ ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਰਹਿਣ 'ਤੇ ਜਾਂ ਰਾਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਾਰ-ਵਾਰ ਐਸੀਡਿਟੀ ਅਤੇ ਬਦਹਜ਼ਮੀ: ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਗੈਸ ਬਣਦੀ ਹੈ, ਖੱਟੇ ਡਕਾਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਪੇਟ ਫੁੱਲਿਆ ਹੋਇਆ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਅਲਸਰ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਮਤਲੀ ਅਤੇ ਉਲਟੀਆਂ: ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਸੋਜ ਕਾਰਨ ਉਬਾਕੂ (ਮਤਲੀ) ਆਉਣਾ ਆਮ ਗੱਲ ਹੈ। ਗੰਭੀਰ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਉਲਟੀ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਵੀ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਭੁੱਖ ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਭਾਰ ਘਟਣਾ: ਅਲਸਰ ਕਾਰਨ ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬੇਚੈਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਭੁੱਖ ਲੱਗਣੀ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਸਰੀਰਕ ਭਾਰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਘਟਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।
ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਦਾ ਪਖਾਨਾ: ਜੇਕਰ ਟੱਟੀ (Stool) ਦਾ ਰੰਗ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਾਲਾ ਜਾਂ ਖੂਨੀ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਪੇਟ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਖੂਨ ਵਹਿਣ (Internal Bleeding) ਦਾ ਗੰਭੀਰ ਸੰਕੇਤ ਹੈ। ਅਜਿਹੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੀ ਸਲਾਹ: ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉਪਰੋਕਤ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਲੱਛਣ ਲਗਾਤਾਰ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਵੈ-ਇਲਾਜ (Self-medication) ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਕਿਸੇ ਮਾਹਿਰ ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਓ। ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਇਲਾਜ ਅਤੇ ਪਰਹੇਜ਼ ਨਾਲ ਅਲਸਰ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਠੀਕ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
