ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਸਮਝੌਤੇ ਲਈ ਈਰਾਨ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਅੱਗੇ ਰੱਖੀ ਸ਼ਰਤ

ਈਰਾਨ-ਅਮਰੀਕਾ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਵਾਰਤਾ: ਮੁੱਖ ਅੱਪਡੇਟ (ਫਰਵਰੀ 2026)

ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚਕਾਰ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਸਮਝੌਤੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਮੋੜ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਈਰਾਨ ਨੇ ਸਮਝੌਤੇ ਲਈ ਲਚਕਤਾ ਦਿਖਾਉਣ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਪਰ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਰੁਖ਼ ਬਹੁਤ ਸਖ਼ਤ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਈਰਾਨ ਦੀ ਨਵੀਂ ਪੇਸ਼ਕਸ਼

ਈਰਾਨ ਦੇ ਉਪ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਮਾਜਿਦ ਤਖ਼ਤ-ਰਵਾਂਚੀ ਨੇ 15 ਫਰਵਰੀ 2026 ਨੂੰ ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦਿਆਂ ਕੁਝ ਅਹਿਮ ਨੁਕਤੇ ਸਾਂਝੇ ਕੀਤੇ ਹਨ:

ਸਮਝੌਤੇ ਲਈ ਤਿਆਰ: ਈਰਾਨ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 'ਤੇ ਸੀਮਾਵਾਂ ਲਗਾਉਣ ਅਤੇ ਆਪਣੇ 60% ਸੰਸ਼ੋਧਿਤ ਯੂਰੇਨੀਅਮ (ਜੋ ਹਥਿਆਰ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਬਹੁਤ ਨੇੜੇ ਹੈ) ਦੇ ਭੰਡਾਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ (dilute) ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ।

ਸ਼ਰਤ (Sanctions Relief): ਈਰਾਨ ਨੇ ਸ਼ਰਤ ਰੱਖੀ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਸਾਰੀਆਂ ਆਰਥਿਕ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਹਟਾਉਣ 'ਤੇ ਚਰਚਾ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਹੁਣ ਗੇਂਦ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਪਾਲੇ ਵਿੱਚ ਹੈ।"

ਰੈੱਡ ਲਾਈਨ (Red Lines): ਈਰਾਨ ਨੇ ਸਾਫ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ 'ਜ਼ੀਰੋ ਸੰਸ਼ੋਧਨ' (ਯੂਰੇਨੀਅਮ ਸੰਸ਼ੋਧਨ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਦ ਕਰਨਾ) ਅਤੇ ਬੈਲਿਸਟਿਕ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 'ਤੇ ਕੋਈ ਸਮਝੌਤਾ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।

ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਦਾ ਰੁਖ਼ ਅਤੇ ਚੇਤਾਵਨੀ

ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਨੇ ਇਸ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀ-ਜੁਲੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦਿੱਤੀ ਹੈ:

"Traumatic" ਨਤੀਜੇ: ਟਰੰਪ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਅਗਲੇ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਸਮਝੌਤਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਤਾਂ ਈਰਾਨ ਨੂੰ "ਬਹੁਤ ਗੰਭੀਰ ਅਤੇ ਦਰਦਨਾਕ" (very traumatic) ਨਤੀਜੇ ਭੁਗਤਣੇ ਪੈਣਗੇ।

ਫੌਜੀ ਦਬਾਅ: ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਦੂਜਾ ਜਹਾਜ਼ ਵਾਹਕ ਬੇੜਾ (USS Gerald R. Ford) ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਗੱਲਬਾਤ ਸਫਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਤਾਂ ਉਹ "ਫੇਜ਼ 2" (Phase Two) ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨਗੇ, ਜੋ ਕਿ ਫੌਜੀ ਕਾਰਵਾਈ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਹੈ।

ਰੈਜੀਮ ਚੇਂਜ: ਟਰੰਪ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਬਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਸੱਤਾ ਤਬਦੀਲੀ (Regime Change) ਦੇਸ਼ ਲਈ "ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਚੀਜ਼" ਹੋਵੇਗੀ।

ਜੇਨੇਵਾ ਗੱਲਬਾਤ (17 ਫਰਵਰੀ, 2026)

ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਮੰਗਲਵਾਰ (17 ਫਰਵਰੀ) ਨੂੰ ਜੇਨੇਵਾ ਵਿੱਚ ਅਗਲੇ ਦੌਰ ਦੀ ਅਸਿੱਧੀ ਗੱਲਬਾਤ ਹੋਣੀ ਤੈਅ ਹੋਈ ਹੈ। ਓਮਾਨ ਇਸ ਵਿੱਚ ਵਿਚੋਲੇ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਵਫ਼ਦ ਵਿੱਚ ਸਟੀਵ ਵਿਟਕੌਫ ਅਤੇ ਜੇਰੇਡ ਕੁਸ਼ਨਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਮੁੱਖ ਚੁਣੌਤੀਆਂ:

ਅਮਰੀਕਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਈਰਾਨ ਜ਼ੀਰੋ ਸੰਸ਼ੋਧਨ ਕਰੇ ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਰੋਕ ਲਗਾਵੇ।

ਈਰਾਨ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰੀਆਂ ਆਰਥਿਕ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਤੁਰੰਤ ਹਟਾਈਆਂ ਜਾਣ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੀਮਤ ਸੰਸ਼ੋਧਨ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਮਿਲੇ।