India will again buy Iranian crude oil: ਭਾਰਤ ਮੁੜ ਖਰੀਦੇਗਾ ਈਰਾਨੀ ਕੱਚਾ ਤੇਲ; ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਹਟਾਈਆਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ
ਹੁਣ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਹਰੀ ਝੰਡੀ ਦੀ ਉਡੀਕ
By : Gill
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: 21 ਮਾਰਚ, 2026
ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਲਗਾਮ ਪਾਉਣ ਲਈ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਫੈਸਲਾ ਲੈਂਦਿਆਂ ਈਰਾਨੀ ਤੇਲ 'ਤੇ ਲੱਗੀਆਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਕਦਮ ਨਾਲ ਹੁਣ ਈਰਾਨੀ ਤੇਲ ਏਸ਼ੀਆਈ ਦੇਸ਼ਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਭਾਰਤ ਲਈ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਉਪਲਬਧ ਹੋ ਸਕੇਗਾ। ਤਾਜ਼ਾ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਾਰਤੀ ਰਿਫਾਇਨਰੀਆਂ ਨੇ ਇਸ ਤੇਲ ਨੂੰ ਖਰੀਦਣ ਦੀਆਂ ਤਿਆਰੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਭੁਗਤਾਨ ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ 30 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਛੋਟ
ਅਮਰੀਕੀ ਖਜ਼ਾਨਾ ਸਕੱਤਰ ਸਕਾਟ ਬੇਸੈਂਟ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਟਰੰਪ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਈਰਾਨੀ ਤੇਲ ਦੀ ਖਰੀਦ ਲਈ 30 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਅਸਥਾਈ ਛੋਟ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਛੋਟ 19 ਅਪ੍ਰੈਲ, 2026 ਤੱਕ ਲਾਗੂ ਰਹੇਗੀ। ਅਮਰੀਕਾ-ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਜੰਗ ਕਾਰਨ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਊਰਜਾ ਸੰਕਟ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨ ਲਈ ਇਹ ਕਦਮ ਚੁੱਕਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਹ ਜੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੀਜੀ ਵਾਰ ਹੈ ਜਦੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਅਜਿਹੀ ਢਿੱਲ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰੂਸੀ ਤੇਲ 'ਤੇ ਵੀ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਢਿੱਲ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਦਾ ਵੱਡਾ ਭੰਡਾਰ
ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਵੇਲੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਹਾਜ਼ਾਂ 'ਤੇ ਲਗਭਗ 170 ਮਿਲੀਅਨ (17 ਕਰੋੜ) ਬੈਰਲ ਈਰਾਨੀ ਕੱਚਾ ਤੇਲ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।
ਇਹ ਭੰਡਾਰ ਮੈਕਸੀਕੋ ਦੀ ਖਾੜੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਚੀਨ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਤੱਕ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਦੇ ਲਗਭਗ 14 ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਕੁੱਲ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।
ਏਸ਼ੀਆਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਲਈ ਅਹਿਮੀਅਤ
ਏਸ਼ੀਆ ਆਪਣੀ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀ ਲੋੜ ਦਾ ਲਗਭਗ 60% ਹਿੱਸਾ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਤੋਂ ਪੂਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ (Strait of Hormuz) ਦੇ ਬੰਦ ਹੋਣ ਵਰਗੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਕਾਰਨ ਰਿਫਾਇਨਰੀਆਂ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਮੁੱਖ ਨੁਕਤਾ: ਹੁਣ ਤੱਕ ਸਿਰਫ਼ ਚੀਨ ਹੀ ਈਰਾਨੀ ਤੇਲ ਦਾ ਵੱਡਾ ਖਰੀਦਦਾਰ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਭਾਰਤੀ ਰਿਫਾਇਨਰੀਆਂ ਵੀ ਇਸ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੇ ਭੰਡਾਰ ਦੂਜੇ ਏਸ਼ੀਆਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਘੱਟ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਈਰਾਨੀ ਤੇਲ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਭਾਰਤ ਲਈ ਬਹੁਤ ਰਾਹਤ ਵਾਲੀ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਹੁਣ ਸਾਰੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ 'ਤੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਤੇਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਵਪਾਰ ਲਈ ਕਦੋਂ ਅਤੇ ਕਿਹੜੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ 'ਤੇ 'ਹਰੀ ਝੰਡੀ' ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਸੌਦਾ ਸਿਰੇ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੈਟਰੋਲ ਅਤੇ ਡੀਜ਼ਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰਤਾ ਆਉਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
