ਟੌਨਸਿਲ ਕੈਂਸਰ (Tonsil Cancer): ਪਛਾਣ, ਲੱਛਣ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ; ਜਾਣੋ ਕਦੋਂ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਜਾਣਾ ਹੈ ਜ਼ਰੂਰੀ
ਲਗਾਤਾਰ ਖਰਾਸ਼: ਜੇਕਰ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਖਰਾਸ਼ ਜਾਂ ਦਰਦ 14 ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਤਾਂ ਇਹ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ।
ਟੌਨਸਿਲ ਕੈਂਸਰ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਗਲੇ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਟੌਨਸਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕੈਂਸਰ ਸੈੱਲਾਂ ਦੇ ਵਧਣ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਇਸ ਦੀ ਪਛਾਣ ਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਮੂੰਹ ਅਤੇ ਜੀਭ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਤੱਕ ਫੈਲ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਮਾਹਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੇਕਰ ਗਲੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕੋਈ ਵੀ ਸਮੱਸਿਆ 2 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਟੌਨਸਿਲ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਲੱਛਣ (Symptoms)
ਟੌਨਸਿਲ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਪਛਾਣ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸੰਕੇਤਾਂ ਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ:
ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਗੰਢ (Lump in Throat): ਗਲੇ ਜਾਂ ਗਰਦਨ 'ਤੇ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਗੰਢ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜੋ ਦਰਦ ਰਹਿਤ ਹੋਵੇ। ਇਹ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਲੱਛਣ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਲਗਾਤਾਰ ਖਰਾਸ਼: ਜੇਕਰ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਖਰਾਸ਼ ਜਾਂ ਦਰਦ 14 ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਤਾਂ ਇਹ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ।
ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ (Change in Voice): ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਜ਼ੁਕਾਮ ਜਾਂ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਦੇ ਆਵਾਜ਼ ਦਾ ਭਾਰੀ ਹੋਣਾ ਜਾਂ ਬਦਲਣਾ।
ਨਿਗਲਣ ਵਿੱਚ ਤਕਲੀਫ਼: ਟੌਨਸਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਜ ਕਾਰਨ ਅਜਿਹਾ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਚੁਭ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ (Difficulty Swallowing)।
ਕੰਨ ਦਾ ਦਰਦ: ਅਕਸਰ ਟੌਨਸਿਲ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਦਰਦ ਕੰਨਾਂ ਤੱਕ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਇੱਕ ਪਾਸੇ।
ਹੋਰ ਸੰਕੇਤ: ਮੂੰਹ ਵਿੱਚੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਬਦਬੂ ਆਉਣਾ, ਗਲੇ ਵਿੱਚੋਂ ਖੂਨ ਨਿਕਲਣਾ, ਜਬਾੜੇ ਦਾ ਫਸਿਆ ਹੋਇਆ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣਾ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਭਾਰ ਘਟਣਾ (Weight Loss)।
ਕੈਂਸਰ ਹੋਣ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ (Causes)
ਟੌਨਸਿਲ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਵਿਕਸਤ ਹੋਣ ਦੇ ਕਈ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਮੁੱਖ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਹਨ:
ਨਸ਼ਾ: ਤੰਬਾਕੂ, ਗੁਟਖਾ, ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਦਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
HPV ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ: ਹਿਊਮਨ ਪੈਪੀਲੋਮਾ ਵਾਇਰਸ (HPV) ਟੌਨਸਿਲ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਮੂੰਹ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ (Oral Hygiene): ਮੂੰਹ ਅਤੇ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾ ਦੇਣ ਕਾਰਨ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਵੱਧ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਜੈਨੇਟਿਕਸ: ਜੇਕਰ ਪਰਿਵਾਰਕ ਇਤਿਹਾਸ (Family History) ਵਿੱਚ ਕੈਂਸਰ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਖ਼ਤਰਾ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਾਵਧਾਨੀ ਅਤੇ ਸਲਾਹ
ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਕਿਸੇ ENT ਮਾਹਰ ਜਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰੋ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਪਛਾਣ ਹੋਣ ਨਾਲ ਇਸ ਦਾ ਇਲਾਜ ਸੰਭਵ ਹੈ।
ਬੇਦਾਅਵਾ (Disclaimer): ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਿਰਫ਼ ਆਮ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਲਈ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਡਾਕਟਰੀ ਸਥਿਤੀ ਲਈ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਾਹਰ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ।