Breaking : Hormuz ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਹਾਈ-ਟੈਕ ਐਕਸ਼ਨ

ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ/ਹੋਰਮੁਜ਼:  ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਵਧਦੇ ਤਣਾਅ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰਸਤੇ 'ਹੋਰਮੁਜ਼ ਦੀ ਜਲਡਮਰੂ' (Strait of Hormuz) ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਣ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਮਿਲਟਰੀ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਈਰਾਨ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਵਿਛਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਬਾਰੂਦੀ ਸੁਰੰਗਾਂ (Sea mines) ਕਾਰਨ ਗਲੋਬਲ ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਤੇਲ ਸਪਲਾਈ ਲਗਭਗ ਠੱਪ ਹੋ ਕੇ ਰਹਿ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਹੁਣ ਅਮਰੀਕੀ ਜਲ ਸੈਨਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਲੀਅਰ ਕਰਨ ਲਈ ਵਚਨਬੱਧ ਹੈ।

ਯੂਐਸ ਸੈਂਟਰਲ ਕਮਾਂਡ (CENTCOM) ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਬਿਆਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਮਿਸ਼ਨ ਲਈ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੋ ਅਤਿ-ਆਧੁਨਿਕ ਗਾਈਡਡ-ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਡਿਸਟ੍ਰੋਇਰ, USS Frank E. Peterson (DDG 121) ਅਤੇ USS Michael Murphy (DDG 112) ਨੂੰ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਜੰਗੀ ਬਹਾਦਰੀ ਵਾਲੇ ਜਹਾਜ਼ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਜਲਡਮਰੂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ ਕੇ ਅਰਬ ਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਕਾਰਵਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਅਮਰੀਕੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਕਿਸੇ ਰਵਾਇਤੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਉੱਚ-ਤਕਨੀਕੀ (High-tech) ਢੰਗ ਨਾਲ ਚਲਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਭਿਣਕ ਵੀ ਨਾ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਸੁਰੰਗਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ।

ਇਸ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਖਾਸ ਗੱਲ ਇਸ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾ ਰਹੀ 'ਰੋਬੋਟਿਕ ਫੌਜ' ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਨੇਵੀ ਹੁਣ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖਤਰਨਾਕ ਮਾਈਨਫੀਲਡ ਵਿੱਚ ਭੇਜਣ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਅੰਡਰਵਾਟਰ ਡਰੋਨ (Underwater drones) ਜਿਵੇਂ ਕਿ 'ਕਿੰਗਫਿਸ਼' (Knifefish/MK 18 Mod 2) ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਟਾਰਪੀਡੋ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਡਰੋਨ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਡੂੰਘਾਈ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਸੋਨਾਰ ਮੈਪਿੰਗ (Sonar mapping) ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਲੁਕੇ ਹੋਏ ਵਿਸਫੋਟਕਾਂ ਦਾ ਸਟੀਕ ਪਤਾ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਨਿਗਰਾਨੀ ਲਈ 'ਏਅਰਬੋਰਨ ਲੇਜ਼ਰ ਮਾਈਨ ਡਿਟੈਕਸ਼ਨ ਸਿਸਟਮ' (Airborne Laser Mine Detection System) ਨਾਲ ਲੈਸ MH-60S ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਵੀ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜੋ ਲੇਜ਼ਰ ਤਕਨੀਕ ਰਾਹੀਂ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਤ੍ਹਾ 'ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਸੁਰੰਗਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਇਹ ਡਰੋਨ ਕਿਸੇ ਬਾਰੂਦੀ ਸੁਰੰਗ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 'ਏਅਰਬੋਰਨ ਮਾਈਨ ਨਿਊਟਰਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਸਿਸਟਮ' (Airborne Mine Neutralization System) ਨਾਮਕ ਰਿਮੋਟ-ਕੰਟਰੋਲਡ ਰੋਬੋਟਾਂ ਰਾਹੀਂ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਹੀ ਵਿਸਫੋਟ ਕਰਕੇ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੋਰਮੁਜ਼ ਦੀ ਜਲਡਮਰੂ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਇਸ ਗੱਲ ਤੋਂ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਲਗਭਗ 20% ਤੇਲ ਅਤੇ ਗੈਸ ਇਸੇ ਤੰਗ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦਾ ਹੈ। ਈਰਾਨ ਦੀ ਇਸ ਨਾਕਾਬੰਦੀ ਕਾਰਨ ਪਿਛਲੇ ਕਈ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 800 ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਹਾਜ਼ ਫਸੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਗਲੋਬਲ ਐਨਰਜੀ ਸੰਕਟ (Energy crisis) ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਇਹ ਨਵਾਂ ਕਦਮ ਨਾ ਸਿਰਫ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਬਹਾਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਗਲੋਬਲ ਇਕੋਨੋਮੀ (Global economy) ਨੂੰ ਮੁੜ ਲੀਹ 'ਤੇ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਰਣਨੀਤਕ ਕਦਮ ਵੀ ਹੈ।