Iran-US Tensions: ਇਕਜੁੱਟ ਹੋ ਰਹੇ ਸੀਆ-ਸੁੰਨੀ
ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਚੁੱਪ: ਜਿੱਥੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ ਅਕਸਰ 'ਇਸਲਾਮੀ ਏਕਤਾ' ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਅਮਰੀਕੀ ਧਮਕੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਫਿਲਹਾਲ ਚੁੱਪ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦਾ ਇਹ ਕਦਮ ਹੋਰ ਵੀ ਅਹਿਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੇ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਵੱਡਾ ਭਰੋਸਾ
ਤਹਿਰਾਨ/ਰਿਆਦ: ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਦੇ ਵਧਦੇ ਖ਼ਤਰੇ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕੂਟਨੀਤਕ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀਆਂ ਲਗਾਤਾਰ ਧਮਕੀਆਂ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੇ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਭਰੋਸਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਧਰਤੀ ਜਾਂ ਹਵਾਈ ਖੇਤਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਈਰਾਨ 'ਤੇ ਹਮਲੇ ਲਈ ਨਹੀਂ ਕਰਨ ਦੇਵੇਗਾ। ਇਸ ਕਦਮ ਨੂੰ ਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਸੁੰਨੀ ਮੁਸਲਿਮ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਤਭੇਦਾਂ ਨੂੰ ਪਾਸੇ ਰੱਖ ਕੇ ਇੱਕਜੁੱਟ ਹੋਣ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦਾ ਸਪੱਸ਼ਟ ਰੁਖ਼
ਸਾਊਦੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਸੂਤਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਰਿਆਦ ਨੇ ਤਹਿਰਾਨ ਨੂੰ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਹਿਮ ਭਰੋਸੇ ਦਿੱਤੇ ਹਨ:
ਹਵਾਈ ਖੇਤਰ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ: ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਈਰਾਨ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਵਾਲੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦੇਵੇਗਾ।
ਜ਼ਮੀਨੀ ਵਰਤੋਂ 'ਤੇ ਰੋਕ: ਅਮਰੀਕੀ ਫੌਜੀ ਅੱਡੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਸਾਊਦੀ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਜ਼ਮੀਨ ਨੂੰ ਈਰਾਨ ਵਿਰੁੱਧ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਮਲੇ ਲਈ ਵਰਤਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦੇਵੇਗਾ।
ਗੱਠਜੋੜ ਤੋਂ ਦੂਰੀ: ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੇ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਕਿਸੇ ਵੀ ਫੌਜੀ ਗੱਠਜੋੜ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਬਣੇਗਾ।
ਮੁਸਲਿਮ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਬਦਲਦੀ ਸਿਆਸਤ
ਇਹ ਵਿਕਾਸ ਇਸ ਲਈ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ:
ਸ਼ੀਆ-ਸੁੰਨੀ ਏਕਤਾ: ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ (ਸੁੰਨੀ ਬਹੁਗਿਣਤੀ) ਅਤੇ ਈਰਾਨ (ਸ਼ੀਆ ਬਹੁਗਿਣਤੀ) ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਤਣਾਅਪੂਰਨ ਰਹੇ ਹਨ। ਅਮਰੀਕੀ ਦਬਾਅ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨੇੜੇ ਆਉਣਾ ਖੇਤਰੀ ਸਿਆਸਤ ਨੂੰ ਬਦਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕਾ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀ: ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸਹਿਯੋਗੀ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸਾਊਦੀ ਦਾ ਇਹ ਰੁਖ਼ ਅਮਰੀਕਾ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਝਟਕਾ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਚੁੱਪ: ਜਿੱਥੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ ਅਕਸਰ 'ਇਸਲਾਮੀ ਏਕਤਾ' ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਅਮਰੀਕੀ ਧਮਕੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਫਿਲਹਾਲ ਚੁੱਪ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦਾ ਇਹ ਕਦਮ ਹੋਰ ਵੀ ਅਹਿਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਜੰਗ ਦੇ ਮੁਹਾਨੇ 'ਤੇ ਖੇਤਰ
ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਕਈ ਵਾਰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਅੰਦਰੂਨੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਸਖ਼ਤ ਕਾਰਵਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਫੌਜੀ ਦਖਲ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਤਣਾਅ ਇੰਨਾ ਵਧ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਈਰਾਨ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਆਪਣਾ ਹਵਾਈ ਖੇਤਰ ਵਪਾਰਕ ਉਡਾਣਾਂ ਲਈ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਕੂਟਨੀਤਕ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ: ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦਾ ਇਹ ਭਰੋਸਾ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰੇਗਾ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਫੌਜੀ ਕਾਰਵਾਈ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੋ ਵਾਰ ਸੋਚਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰੇਗਾ।