Drone attack on Saudi Aramco: ਰਾਸ ਤਨੂਰਾ ਰਿਫਾਇਨਰੀ ਬੰਦ, ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਉਛਾਲ
ਰਿਫਾਇਨਰੀ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ: ਰਾਸ ਤਨੂਰਾ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀਆਂ ਰਿਫਾਇਨਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਸਮਰੱਥਾ 5,50,000 ਬੈਰਲ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ (bpd) ਹੈ। ਇਹ ਸਾਊਦੀ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੇ ਨਿਰਯਾਤ ਲਈ ਮੁੱਖ ਕੇਂਦਰ ਹੈ।
ਰਿਆਦ, 02 ਮਾਰਚ, 2026: ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਤੇਲ ਕੰਪਨੀ ਸਾਊਦੀ ਅਰਾਮਕੋ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ 'ਰਾਸ ਤਨੂਰਾ' ਰਿਫਾਇਨਰੀ 'ਤੇ ਸੋਮਵਾਰ ਸਵੇਰੇ ਈਰਾਨੀ ਡਰੋਨਾਂ ਦੁਆਲ਼ੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਜੋਂ ਰਿਫਾਇਨਰੀ ਨੂੰ ਪੂਰੀ तरह ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਵ ਤੇਲ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਪੈਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਮਲੇ ਦਾ ਸਰੂਪ: ਸਾਊਦੀ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰਾਲੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੋ ਈਰਾਨੀ ਡਰੋਨਾਂ ਨੂੰ ਰਿਫਾਇਨਰੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਡਰੋਨਾਂ ਦੇ ਮਲਬੇ ਕਾਰਨ ਫੈਕਟਰੀ ਵਿੱਚ 'ਸੀਮਤ ਅੱਗ' ਲੱਗ ਗਈ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਕਾਬੂ ਪਾ ਲਿਆ ਗਿਆ।
ਕੋਈ ਜਾਨੀ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ: ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਇਸ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਜ਼ਖਮੀ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਸਥਿਤੀ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਰਿਫਾਇਨਰੀ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ: ਰਾਸ ਤਨੂਰਾ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀਆਂ ਰਿਫਾਇਨਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਸਮਰੱਥਾ 5,50,000 ਬੈਰਲ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ (bpd) ਹੈ। ਇਹ ਸਾਊਦੀ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੇ ਨਿਰਯਾਤ ਲਈ ਮੁੱਖ ਕੇਂਦਰ ਹੈ।
ਗਲੋਬਲ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਤੇ ਤਣਾਅ
ਇਹ ਹਮਲਾ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਦੋਂ ਪੂਰੇ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ-ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਜੰਗ ਵਰਗੀ ਸਥਿਤੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਈਰਾਨ ਦੇ ਸੁਪਰੀਮ ਲੀਡਰ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤਹਿਰਾਨ ਲਗਾਤਾਰ ਜਵਾਬੀ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ: ਇਸ ਖ਼ਬਰ ਦੇ ਆਉਂਦੇ ਹੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰੈਂਟ ਕਰੂਡ (Brent Crude) ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ 9-10% ਦਾ ਭਾਰੀ ਉਛਾਲ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ $80 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਸ਼ਿਪਿੰਗ ਰੂਟ: ਹੋਰਮੁਜ਼ ਦੇ ਜਲਡਮਰੂ (Strait of Hormuz) ਵਿੱਚ ਵੀ ਤਣਾਅ ਵਧ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਤੇਲ ਟੈਂਕਰਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਈ ਹੈ।
ਭਾਰਤ 'ਤੇ ਅਸਰ
ਭਾਰਤ ਆਪਣੀ ਲੋੜ ਦਾ ਲਗਭਗ 88% ਤੇਲ ਦਰਾਮਦ (import) ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਤੋਂ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਕੀਮਤਾਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਉੱਚੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੈਟਰੋਲ-ਡੀਜ਼ਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਵਧਣ ਦਾ ਖ਼ਦਸ਼ਾ ਹੈ।